Kurt Himpe
Schepen & Provincieraadslid N-VA
  Startpagina
  Curriculum
  Agenda
|    
  Gemeenteraad
  Provincieraad
  Bevoegdheden
|    
  Verwijzingen
  Verkiezingen
  Publicaties
|    

 

     
  Contact stadhuis:
  Korenmarkt 10 | 8870 Izegem
  051- 33.73.00 | 0486- 63.46.13

  kurt.himpe@izegem.be 

 
  Contact privé: 
  Baronstraat 4 | 8870 Izegem
  0486- 63.46.13
  kurt.himpe@n-va.be
     
     
     

 

 

Actueel

 

Persmededelingen

Persoverzicht

 

Toespraak naar aanleiding van Vlaamse Feestdag

22 juli 2013

Op woensdag 10 juli hield cultuurschepen Kurt Himpe op de vooravond van de Vlaamse Feestdag een toespraak tijdens de officiële plechtigheid in de Izegemse bibliotheek.

Geachte collega’s uit het schepencollege, gemeenteraad en OCMW-raad,

Geachte leden van het 11 juli – comité,

Geachte voorzitter en leden van de cultuurraad,

Dames en heren bestuursleden van de Izegemse verenigingen,

Beste Izegemnaren,

Geachte genodigden,

Het is mij een bijzonder groot genoegen om vanavond op de vooravond van elf juli samen met u de Vlaamse Feestdag te kunnen vieren.

Elf juli is nu iets meer dan veertig jaar de officiële Feestdag van de Vlaamse Gemeenschap, van de Vlamingen. Het was immers bij decreet van 6 juli 1973 dat de Cultuurraad, de voorloper van het Vlaams Parlement, onze vlag, ons volkslied en onze  feestdag vaststelde. Voordien was 11 juli al vele decennia de officieuze feestdag van Vlaanderen, én een strijddag voor alle Vlaamsgezinden.

‘Elf juli’ hebben we te danken aan Hendrik Conscience, de man die zijn volk, zijn Vlaamse volk leerde lezen en dat mogen we heel letterlijk nemen. De meeste Vlamingen waren nog ongeletterd toen Conscience zijn verhalen schreef om hen aan te sporen te leren lezen en schrijven, om hen daarbij ook te helpen. Het was het begin van de intellectuele, culturele en sociale ontvoogding van Vlaanderen.

Een van de werken van Conscience is ‘De Leeuw van Vlaanderen’, een geromantiseerde geschiedenis van de Slag der Gulden Sporen. Met ‘De Leeuw van Vlaanderen’ gaf Conscience de Vlamingen niet alleen een boek. Hij gaf ze ook symbolen waarmee de Vlamingen zich als volk konden identificeren in een Staat die hun taal miskende en misprees.  Een Staat die de Vlamingen sociaal achterstelde. 

Hoewel hij het zelf niet zo bedoeld zal hebben, heeft Conscience in belangrijke mate bijgedragen aan de ontwikkeling van een Vlaamse identiteit en een Vlaams volksbewustzijn – en op langere termijn aan de Vlaamse natievorming.

Dankzij zijn boek is de Vlaamse Leeuw onze nationale vlag. Dankzij zijn boek is De Vlaamse Leeuw ons volkslied. Dankzij zijn boek is 11 juli onze nationale feestdag.

Op 11 juli 1302, zo leerden we op school, hebben de Vlamingen op de Groeningekouter bij Kortrijk de Fransen verslagen. Intussen weten we dat de geschiedenis iets complexer is. 

De ‘Guldensporen’ was een veldslag tussen de graaf van Vlaanderen en zijn leenheer, de Franse koning Filips IV de Schone.  Brabant en Limburg waren er niet bij betrokken. In de gelederen van de ‘Vlaamse’ graaf vochten inwoners van Namen mee.   Vandaag zouden we zeggen: vochten ook Walen mee. En Jan van Renesse, die de Ieperse reservetroepen leidde maar ook de feitelijke aanvoerder was van de grafelijke aanhang, was een volbloed Zeeuw.

De Guldensporenslag heeft een meervoudige historische betekenis.

Vooreerst militair-historisch. De slag op de Groeningekouter heeft maar enkele uren geduurd. Een klein veldslagje was het geenszins. Want voor de eerste keer in de militaire geschiedenis werd een goed uitgerust ridderleger verslagen door hoofdzakelijk voetvolk. Het was een historische gebeurtenis van formaat.

Het schrikbeeld dat ‘de kleine’ in staat bleek ‘de grote’ te verslaan, dát beeld sloeg de elite in heel Europa met verstomming en deed hen heel hun klassieke machtsstructuur angstig ter discussie stellen. 

Er is de sociaal-economische betekenis. De motor voor de opstand was ook toen al economische rijkdom vooral door de bloei van de steden, en het behoud van die door hard werken verworven rijkdom. Vlaanderen was als rijke streek de meest geavanceerde regio van Europa. De Franse koning had zijn oog laten vallen op het steeds bloeiender Vlaanderen en voegde het  bij zijn kroondomein.

Door hun  overwinning bevestigden de steden hun macht en invloed en werd ook de aanhechting bij het Franse kroondomein ongedaan gemaakt.  Hoewel het graafschap daardoor weer een leen werd van het Franse koninkrijk, herwonnen de Vlaamse steden hun rechten en vrijheden.

Er is de democratische betekenis van de Guldensporenslag. De vechtlust bij de grafelijke troepen was ingegeven door een grote verbondenheid van ambachtslieden tegen de heersende klasse van het patriciaat, de rijke kooplieden.  De ambachtslieden mochten niet deelnemen aan het stadsbestuur, maar moesten wel de stadskas spijzen.

De overwinning op de patriciërs en de imperialistische koning betekende een mijlpaal voor de democratie. De overwinning droeg bij aan de groeiende macht van de hardwerkende middenklasse. Zij eisten, en kregen, het stadsbestuur in handen.

Er is tot slot de culturele betekenis. Voor de Guldensporenslag dreigde de Vlaamse volkstaal uitgeroeid te worden ten voordele van het Frans. Na de slag kon de volkstaal worden behouden en werden de rekeningen niet meer opgesteld in het Latijn, maar in het Nederlands.

Dames en heren,

In de loop der jaren is deze geschiedkundige achtergrond wat ‘vergeeld’. Een  belangrijke boodschap blijft echter overeind: dat de kracht van een vastberaden volk onstuitbaar is. Aan de hand van de herdenking van de opstand van de Vlamingen tegen de horigheid,  vieren we het feest van onze samen-horigheid.

Ook zonder de Leeuw van Vlaanderen zou de Vlaamse ontvoogding hebben plaatsgevonden. Maar Conscience bood met de symboliek van zijn boek het instrument aan waarmee die ontvoogdingsstrijd een gezicht kreeg.

Net daarom heeft 11 juli een grote waarde.

De man of vrouw die over 100 jaar op deze plaats zal staan, zal over een ander Vlaanderen spreken. Een Vlaanderen dat wij misschien niet meer zullen herkennen. Net zoals wij ons nog maar weinig kunnen voorstellen van het Vlaanderen van Conscience. Of van het Vlaanderen van 1302. Vlaanderen verandert constant.

En dat is de werkelijke betekenis van 11 juli. Niet de herdenking van een middeleeuwse veldslag. Niet de herinnering van roemrijke heldendaden of het aangedane leed van het Vlaamse volk.

Wij zijn hier om ons in verbinding te stellen met al die Vlamingen die hier voor ons stonden en die hier over 100 jaar, en zolang er een Vlaanderen bestaat, zullen staan. Wij zijn hier om hulde te brengen aan de inzet van al die naamloze schoolmeesters, dorpspastoors, boerenzonen en -dochters, kleine handelaars en ambachtslieden, die moeizaam hebben gestreden om osn het Vlaanderen te geven waarin we vandaag leven.

Wij zijn hier - om met de woorden van Conscience te spreken - om te gedenken wat Vlaanderen eertijds was, wat het nu is en wat het eens zal worden.

Dames en heren,

Elf juli is ook het moment om eens stil te staan bij onze gemeenschap. Om eens na te denken over ons sociale weefsel.  Een gemeenschap is immers meer dan een opstelsom van individuen.

In het gemeenschapsleven beseffen we dat we anderen nodig hebben om onze doelen te realiseren. Het is in het sociale weefsel, dat we leren dat ons belang niet ondergeschikt is aan het algemeen belang, maar er een onlosmakelijk deel van uitmaakt.

Daarom zijn verenigingen, in de meest uiteenlopende vormen, de scholen van democratie.

Overal waar mensen zich verenigen moeten we standpunten innemen en deze beargumenteren, met elkaar in discussie treden, overleg plegen, een consensus vinden en finaal een beslissing nemen. Of dat nu in een gezin, een buurtcomité, een wijkwerking, een sportvereniging, een jeugdbeweging, een school of een vriendengroep is, overal worden we opgeleid om deel te nemen aan de democratie.

Mensen die zich spontaan verenigen en initiatief nemen, bewijzen dat we nog steeds in staat zijn om onszelf te organiseren. Dat we niet alles van bovenaf opgelegd moeten krijgen, maar dat we het zelf kunnen. Onze straten proper houden, buurtfeesten organiseren, mensen aanspreken op hun individuele verantwoordelijkheid… het zijn allemaal zaken die wij als gemeenschap kunnen aanpakken.

Daarom is 11 juli ook een moment om allen te bedanken die onze gemeenschap van onderuit opbouwen. Onze jeugdbewegingen, onze verenigingen, onze ondernemers, onze leraren en ga zo maar door. Zij zijn degenen die onze gemeenschap maken, en zij zijn het fundament van onze democratie.

Onze gemeenschap heeft ook de taak om de mensen, die naar Vlaanderen komen om hier een toekomst uit te bouwen, op te vangen en in te burgeren zodat ze in onze maatschappij geïntegreerd kunnen worden.

Ook hier in Izegem zetten we met onze schepen van Inburgering volop in op het onthaal en de integratie van deze ‘nieuwe Vlamingen’. Wie naar een ander land, soms naar een ander werelddeel verhuist, moet een andere taal leren, moet die nieuwe plek leren kennen. Er zijn andere regels, er zijn andere gewoonten, er zijn andere wetten.

Beste stadsgenoten,

11 juli is een dag om te feesten en te genieten voor de zes miljoen ‘oude’ en de ‘nieuwe’ Vlamingen.

Ik wens u allen een prettige Vlaamse feestdag.